Aziatische hoornaar

Deze soort jaagt actief op honingbijen, hommels en andere bestuivers. Een kolonie kan duizenden bijen per dag doden, wat grote schade veroorzaakt aan biodiversiteit en bijenvolken. Ook eet een nest jaarlijks zo’n 100.000 tot 150.000 insecten, waardoor de natuurlijke balans wordt verstoord. 

Voor mensen is de Aziatische hoornaar niet gevaarlijker dan een gewone wesp of Europese hoornaar - tenzij u allergisch bent. Net als veel andere wespensoorten kunnen Aziatische hoornaars steken als zij zich bedreigd voelen. Ze zoeken mensen niet op om te steken. 

Een steek van de Aziatische hoornaar is pijnlijk, maar alleen gevaarlijk wanneer u allergisch bent voor wespen. Neem in dat geval zo snel mogelijk contact op met een arts. Ook wanneer u in uw hals of mond wordt gestoken, is het verstandig om direct contact op te nemen met een arts. 

Het risico voor u wordt groter wanneer u meerdere keren wordt gestoken. Dit kan gebeuren wanneer Aziatische hoornaars hun nest willen verdedigen. Wanneer een nest hoornaars (zowel de Europese als de Aziatische) zich bedreigd of verstoord voelt, bijvoorbeeld als u te dichtbij komt of iets tegen het nest aan gooit, zullen de hoornaars agressief reageren en kunnen groepsaanvallen voorkomen. Blijf daarom altijd op veilige afstand van een nest. 

De Aziatische hoornaar:

• is 2 tot 3 cm lang;
• heeft een zwart borststuk;
• heeft zwarte voelsprieten (antennes);
• heeft gele uiteinden aan de poten;
• heeft een achterlijf met 2 smalle en 1 brede oranje band;
• koningin en werksters zijn ongeveer even groot;

De Aziatische hoornaar heeft een donker lichaam, een oranje band op het achterlijf en opvallend gele pootuiteinden. Hij is wat kleiner en slanker dan de Europese hoornaar, die meer rood‑gele kleuren heeft. Ziet u een donkere hoornaar met gele pootpuntjes? Dan is de kans groot dat het om de Aziatische hoornaar gaat.

Aziatische hoornaars bouwen twee nesten per jaar:

April – juni: koninginnen en voorjaarsnesten

Als u in deze periode een Aziatische hoornaar ziet, gaat het waarschijnlijk om een koningin. Zij bouwt een voorjaarsnest op een beschutte plek zoals een spouwmuur, schuur, carport, veranda of nestkastje. 

• Klein en bolvormig
• Vaak in spouwmuur, schuur, carport, veranda of nestkast
• Lijkt op een nest van de Europese hoornaar

Juli – oktober/november: zomernesten

In deze maanden breidt het nest zich snel uit. De koningin blijft in het nest en de werksters zorgen voor de larven en de verdere opbouw van het zomernest. 

In veel gevallen verwijdert de gemeente deze zomernesten. We werken hiervoor samen met omliggende gemeenten en het Bijenlandschap West‑Brabant, waarmee we op dit moment een gezamenlijk afwegingskader opstellen.

• Groot, rond of peervormig
• Meestal hoog in bomen, soms in hagen of gebouwen
• Kan in de herfst zo groot worden als een skippybal

Oktober – april: overwintering en lege nesten

In het najaar vliegen de nieuwe, net bevruchte koninginnen uit om te overwinteren. Een hoornaarsnest wordt niet opnieuw gebruikt en vormt geen gevaar als het leeg is. Het nest is gemaakt van papierachtig materiaal dat door regen, wind en schimmels langzaam afbreekt. Soms nemen vogels of insecten stukjes mee voor hun eigen nest. De natuur ruimt het dus vanzelf op, maar dit kan enkele maanden duren. De gemeente verwijdert lege nesten daarom niet.

Ook in deze periode kan de selectieve val worden gebruikt om jonge koninginnen te vangen, vooral op plekken waar nesten niet of laat zijn weggehaald. 

Tussen februari en april worden overwinterde koninginnen wakker en bouwen zij de eerste nesten. Het wegvangen van koninginnen in deze periode kan de vorming van een volledig nest voorkomen en is daardoor zeer effectief in de bestrijding.

Heeft u een Aziatische hoornaar gezien? Meld dit via:

• de BuitenBeter‑app
• het meldformulier op de website 

Een vrijwilliger van de zoekgroep neemt contact met u op om te controleren of het inderdaad om de Aziatische hoornaar gaat. Is dat het geval, dan probeert de zoekgroep het nest op te sporen. 

Let op!

Ga nooit zelf naar een nest toe. Als u te dicht bij het nest komt, kunnen de hoornaars agressief worden. 

• Grijp NOOIT zelf in: NIET spuiten met insectenspray, zelf weghalen, slaan naar hoornaars;
• Nesten worden verwijderd door gespecialiseerde bestrijders;
• Neem contact op met de gemeente (ook via de BuitenBeter‑app);
• Blijf op afstand (10-15 meter) en verstoor het nest niet.

Een steek voelt pijnlijk door de grotere angel, maar veroorzaakt dezelfde reactie als die van andere wespen. Schakel bij allergische reacties altijd direct medische hulp in.

Er bestaan speciale vallen die ontworpen zijn om zo gericht mogelijk de Aziatische hoornaar te vangen en andere insecten te sparen. Het doel van deze vallen is om in een vroeg stadium koninginnen te vangen.

Help mee met opsporen en vangen

We proberen in het voorjaar zo veel mogelijk koninginnen te vangen, om later in het jaar minder nesten te krijgen. Dit doen wij onder andere met vallen. Wilt u helpen? Meld u dan aan via gemeente@halderberge.nl. Wij nemen dan zo spoedig mogelijk contact op over de mogelijkheden om te helpen. U ontvangt dan uitleg en materialen (zoals lokstof en een passend deksel voor potjes van 80–82 mm) via de coördinator in uw woonplaats.